สรุป 4 Mega Trends บรรจุภัณฑ์ปี 2026 เมื่อ "ความสวย" ต้องมาพร้อม "ความยั่งยืนและอัจฉริยะ" โลกในปี 2026 กำลังก้าวเข้าสู่ยุคที่บรรจุภัณฑ์ไม่ใช่แค่ "เปลือกนอก" แต่คือ "หัวใจ" ของแบรนด์ที่ต้องตอบโจทย์ทั้งสิ่งแวดล้อม สังคมสูงวัย และเทคโนโลยีล้ำสมัย! แบรนด์ไหนอยากอยู่รอด ต้องรีบปรับตัวตาม 4 เทรนด์สำคัญนี้ Sustainability & Low CFP >> ไม่ใช่ทางเลือก แต่เป็นทางรอด ในยุค Global Boiling การลดคาร์บอนฟุตพริ้นท์ (Carbon Footprint) ได้กลายเป็นกติกาใหม่ของโลก • การออกแบบต้องมุ่งเป้าไปที่การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกตลอดวงจรชีวิตบรรจุภัณฑ์ • แนวคิด 4R และเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy): - Reduce (ลดน้ำหนัก/ความหนา) - Reuse (ใช้ซ้ำ) - Renewable (ใช้วัสดุหมุนเวียน) - Recycle (ออกแบบให้รีไซเคิลได้ง่าย - Design for Recycle) • กฎหมายด้านสิ่งแวดล้อมที่เข้มข้นขึ้นมาก เช่น • EU-CBAM: การเก็บภาษีคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดน ซึ่งจะเริ่มเก็บจริงในปี 2026 • ESPR (Ecodesign for Sustainable Products Regulation): กฎระเบียบด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์เพื่อความยั่งยืนของสหภาพยุโรปที่เน้นความทนทาน การซ่อมแซม และการรีไซเคิล • EPR (Extended Producer Responsibility): การที่ผู้ผลิตต้องรับผิดชอบบรรจุภัณฑ์หลังการบริโภค ซึ่งเป็นมาตรฐานใหม่ในหลายประเทศ รวมถึงประเทศไทย Smart Packaging >> บรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ สื่อสารได้ ปกป้องดี โดยบรรจุภัณฑ์จะทำหน้าที่เป็น "ผู้ช่วยส่วนตัว" ของผู้บริโภค • Active Packaging ยืดอายุสินค้า (Shelf-life) ลดขยะอาหารด้วยเทคโนโลยีดูดซับออกซิเจน • Intelligent Packaging มีตัวบ่งชี้ความสด (Freshness Indicator) หรือบอกความพร้อมในการทาน • Interactive ใช้ QR Code, NFC หรือ AR เพื่อบอก Story และสร้างความโปร่งใสที่ตรวจสอบย้อนกลับได้ (Traceability) AI & Digitalization >> เน้นเร็ว แรง และโดนใจรายบุคคล โดยการใช้ AI เข้ามาปฏิวัติวงการออกแบบและการผลิต • AI for Design ออกแบบและตรวจสอบคุณภาพ (QC) ได้แม่นยำและรวดเร็วขึ้น • Digital Printing รองรับสินค้ากลุ่ม Personalization หรือ Limited Edition สั่งผลิตจำนวนน้อยได้แบบไม่ต้องรอ • Logistics Automation บรรจุภัณฑ์ถูกออกแบบมาให้ "หุ่นยนต์" ในคลังสินค้าหยิบจับได้สะดวกที่สุด Universal Design >> ออกแบบเพื่อทุกคน (โดยเฉพาะวัยเก๋า) เมื่อโลกก้าวสู่สังคมสูงวัย บรรจุภัณฑ์ต้อง "เป็นมิตร" กับทุกคน • เน้นความง่าย เปิด-ปิดสะดวก ไม่ต้องใช้แรงเยอะ • สื่อสารชัดเจน ใช้ภาพและสีที่เข้าใจง่ายสำหรับผู้ที่มีข้อจำกัดด้านสายตา บรรจุภัณฑ์ปี 2026 จึงคือการหา "Optimum Balance" หรือจุดสมดุลระหว่าง การปกป้องสินค้า ความสะดวก และความรับผิดชอบต่อโลก โดยมีเทคโนโลยีเป็นตัวเชื่อมโยงคุณค่าของแบรนด์ไปสู่ผู้บริโภค ศิรินวลแพร วัจนะรัตน์ – นักวิชาการออกแบบผลิตภัณฑ์- ผู้เขียน กลุ่มพัฒนาบุคลากรอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กองพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม

เทคนิคพิชิตใจผู้บริโภค : จากปัจจุบันสู่อนาคตของการตลาดยุคใหม่ ในโลกที่การแข่งขันทางธุรกิจทวีความรุนแรงขึ้น ผู้บริโภคไม่ได้ตัดสินใจซื้อเพียงเพราะ “สินค้า” อีกต่อไป แต่เลือกจาก “ประสบการณ์” และ “ความรู้สึก” ที่แบรนด์มอบให้ ดังนั้นการพิชิตใจผู้บริโภคในปัจจุบันจึงต้องผสานทั้งศิลปะของการสื่อสารและกลยุทธ์เชิงลึก พร้อมต่อยอดไปสู่แนวโน้มในอนาคต ความประทับใจแรก (First Impression) ยังคงมีความสำคัญ แต่ไม่เพียงพอในบริบทปัจจุบัน ในมิติพื้นฐาน ธุรกิจยังคงต้องให้ความสำคัญกับ ภาพลักษณ์ที่ดึงดูดสายตา การออกแบบที่สวยงามและมีเอกลักษณ์ช่วยสร้าง First Impression ที่ดี ขณะที่.. ข้อความที่ชัดเจนและโดนใจ จะทำหน้าที่สื่อสารคุณค่าได้อย่างรวดเร็ว ส่วน ข้อเสนอที่คุ้มค่า และ การสร้างความพึงพอใจในทันที ยังคงเป็นตัวกระตุ้นสำคัญในการที่ผู้บริโภคตัดสินใจซื้อสินค้า อย่างไรก็ตาม ในปัจจุบันจนถึงอนาคต แนวทางเหล่านี้กำลังพัฒนาไปอีกขั้น โดยมีแนวโน้มสำคัญที่ธุรกิจต้องปรับตัว ได้แก่ Hyper-Personalization (การตลาดที่เข้าถึงตัวผู้บริโภคได้แบบเฉพาะเจาะจง เพื่อตอบโจทย์ผู้บริโภคได้มากกว่าที่เคย) ผู้บริโภคคาดหวังประสบการณ์ที่ “ออกแบบมาเพื่อเขาโดยเฉพาะ” มากขึ้น การใช้ข้อมูลและ AI จะช่วยให้แบรนด์สามารถนำเสนอสินค้า โปรโมชั่น และคอนเทนต์ที่ตรงใจในระดับบุคคล ทำให้ความสัมพันธ์ระหว่างแบรนด์กับลูกค้าแน่นแฟ้นยิ่งขึ้น จาก Mass → สู่ Me Experience Economy (เศรษฐกิจแห่งประสบการณ์ ที่มุ่งขายความรู้สึก มากกว่าแค่การขายสินค้า) แนวคิดทางธุรกิจที่เปลี่ยนจากการขายสินค้าหรือบริการทั่วไป ไปสู่การขาย “ประสบการณ์” ที่น่าจดจำและเป็นเอกลักษณ์ ซึ่งผู้บริโภคยินดีจ่ายแพงกว่าเพื่อสัมผัสความรู้สึกประทับใจ และเรื่องราวที่แบรนด์ มอบให้แทนที่จะเป็นแค่การครอบครองวัตถุ แบรนด์ที่เก่ง = ทำให้ลูกค้ารู้สึกว่า “นี่มันใช่!” Emotional & Value-driven Marketing (การตลาดที่สร้างอารมณ์ร่วมเพื่อให้เกิดความคุ้มค่ากับผู้บริโภค) การตลาดที่สร้างอารมณ์ร่วมเพื่อเชื่อมโยงแบรนด์กับความรู้สึกหรือความภาคภูมิใจ เพื่อให้ผู้บริโภคเลือกคุณค่าแบรนด์ มากกว่าแค่เลือกสินค้า ทำให้แบรนด์เป็นที่น่าจดจำ นำเสนอสิ่งที่มากกว่าสินค้าให้เกิดความคุ้มค่าความเชื่อมั่นทางอารมณ์ โดยผ่านการเล่าเรื่องราวที่น่าดึงดูดเพื่อให้ผู้บริโภครู้สึกถึงแบรนด์ได้ดีขึ้น คนซื้อเพราะ “อิน” Instant Gratification (ความพึงพอใจในทันที) กลยุทธ์การตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคทันที เพื่อสร้างความพึงพอใจสูงสุดโดยไม่ต้องรอคอย เป็นการตลาดที่เน้นความรวดเร็ว ความสะดวกสบาย และผลลัพธ์ที่จับต้องได้ในทันที ซึ่งช่วยกระตุ้นการตัดสินใจซื้อได้สูงมากขึ้น UX ดี / ส่งไว / ตอบเร็ว = ปิดดีลก่อนคู่แข่ง Authenticity Content (การตลาดแบบจริงใจ) คอนเทนต์ในอนาคตจะไม่ใช่แค่ “สวย” แต่ต้อง “จริง” และ “มีตัวตน” ผู้บริโภคเชื่อในรีวิวจากผู้ใช้จริง อินฟลูเอนเซอร์ขนาดเล็ก (Micro-influencer) และเรื่องเล่าที่เข้าถึงอารมณ์ “ความไม่เพอร์เฟกต์ที่จริงใจ” คือพลังใหม่ของการตลาดที่แท้จริง Data-Driven Marketing (การใช้เทคโนโลยีและข้อมูล) การทำ Data-Driven Marketing เป็นรูปแบบหนึ่งของการตลาด โดยเป็นการตลาดที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูล ผ่านการวิเคราะห์ข้อมูลของผู้บริโภค (Customer data) ทั้งในด้านพฤติกรรมการซื้อสินค้าและสถิติ แนวโน้มความสนใจในด้านต่าง ๆ เพื่อนำข้อมูลเหล่านี้มาพัฒนาแผนกลยุทธ์การตลาดให้สอดคล้องและตอบรับกับความต้องการของผู้บริโภคให้มากที่สุด “ข้อมูล” คืออาวุธ การพิชิตใจผู้บริโภคในอนาคต จึงไม่ใช่แค่ “การดึงดูดความสนใจ” แต่คือการ “สร้างความสัมพันธ์” ที่ยั่งยืน แบรนด์ที่ประสบความสำเร็จจะต้องเข้าใจลูกค้าอย่างลึกซึ้ง ปรับตัวไว ใช้เทคโนโลยีอย่างชาญฉลาดและที่สำคัญที่สุดคือ “สร้างคุณค่าที่แท้จริง” ให้กับผู้บริโภคในทุกจุด ดังนั้น แบรนด์ที่ไปได้ไกล จะต้อง...> เข้าใจลูกค้าแบบลึกจริง > ปรับตัวไวเหมือนสตาร์ทอัพ > ใช้เทคโนโลยีแบบมีสมอง > และที่สำคัญ…ต้องมี “หัวใจ” เมื่อธุรกิจสามารถผสานทั้งความคิดสร้างสรรค์ เทคโนโลยี และความเข้าใจมนุษย์ได้อย่างลงตัว ก็จะสามารถครองใจผู้บริโภคได้ทั้งในวันนี้และอนาคต สุภาพร ตั้งจิตติพร นักวิชาการอุตสาหกรรม กลุ่มพัฒนาบุคลากรอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กองพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม

สงกรานต์ยุคพลังงานแพง เมื่อ "ดีไซน์" กลายเป็นพระเอกช่วยโลก (และกวาดกำไร!) วิกฤตพลังงานไม่ใช่แค่เรื่องของค่าไฟที่พุ่งสูง แต่นี่คือ “โจทย์ใหม่” ที่ท้าทายนักออกแบบและผู้ประกอบการสาย Creative! ใน”สงกรานต์”นี้ เราสนุกได้ แต่ต้องไม่เปลืองพลังงาน !! นี่คือโอกาสพลิกงานดีไซน์ให้กลายเป็นเงิน.. แนวคิดที่อาจช่วยจุดประกายไอเดียสร้างสรรค์ในการออกแบบสินค้ารับเทศกาลสงกรานต์ในปีนี้ . Multi-functional Design Packaging >> บรรจุภัณฑ์ที่เป็นได้มากกว่าถุงใส่ของ! ออกแบบบรรจุภัณฑ์ที่แปลงร่างเป็น "พัดลมกระดาษ" หรือ "ที่บังแดด" ได้ทันทีหลังจากแกะใช้ ลดขยะและช่วยคลายร้อนโดยไม่ต้องใช้ไฟฟ้า ชนะใจลูกค้าด้วยความใส่ใจ Creative Materials >> ใช้ Graphic Design บนบรรจุภัณฑ์ / สินค้าที่เปลี่ยนสีได้เมื่อโดนความร้อนหรือรังสี UV (Thermochromic and Photochromic Material) เพื่อเตือนผู้บริโภคถึงอุณหภูมิที่สูงขึ้นหรือเมื่อถูกแสงแดดที่มีรังสี UV หรือ ปรับเปลี่ยนไปใช้เนื้อผ้า/วัสดุที่ช่วยระบายความร้อนได้เร็ว เพื่อลดการพึ่งเครื่องปรับอากาศ สื่อสารความ “Cool” ผ่านสายตา (Visual Cooling) งานออกแบบไม่ได้มีไว้แค่สัมผัส แต่มีไว้ “มอง” การเลือกใช้ Color Palette โทนเย็น หรือ Packaging ที่มี Texture โปร่งแสงเลียนแบบน้ำแข็ง ช่วยลดอุณหภูมิทางใจ (Psychological Cooling) ให้ลูกค้าอยากคว้าสินค้าของคุณขึ้นมาทันที ในวิกฤตพลังงาน งานสร้างสรรค์คือ “ทางออก” ที่จับต้องได้ที่สุด สำหรับผู้ประกอบการสาย Fashion & Lifestyle ที่มองเห็นโอกาส แต่ยังไม่แน่ใจว่าจะเริ่มต้น “สื่อสาร” ความ Cool ผ่านงานออกแบบอย่างไรให้โดนใจตลาด >> Thai-IDC (ศูนย์ออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์) กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม พร้อมเป็นคู่คิดเคียงข้าง SMEs ไทย: ให้คำปรึกษาการปรับภาพลักษณ์โลโก้ หรือการออกแบบ Tag สินค้าตอบโจทย์ทั้งแนวคิดแบรนด์และความต้องการของผู้บริโภคยุคใหม่ มั่นใจในไอเดียสร้างสรรค์ด้วยบริการแนะนำเรื่องการจดลิขสิทธิ์/เครื่องหมายการค้า ปกป้องนวัตกรรมและงานดีไซน์ของคุณไม่ให้ใครลอกเลียนแบบได้ วิกฤตเปลี่ยนเป็นโอกาสได้เสมอ ถ้าเริ่มที่การออกแบบที่ดี... ผู้ประกอบการที่สนใจรับคำปรึกษาจากทีมนักออกแบบมืออาชีพ สามารถติดต่อเราได้ที่ ศูนย์ออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ (DIPROM Thai-IDC) กองพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม : 081 245 4721 : @Thai-IDC กิติบดี อินทปัญญา - นักวิชาการออกแบบผลิตภัณฑ์ กส.กสอ. ผู้เขียน

อุตสาหกรรมสิ่งทอไทย…ปรับตัวอย่างไรในมหาวิกฤตยุค “โลกเดือด” !!!! ในวันนี้ที่ “โลกเดือด” นอกเหนือจากโลกได้ก้าวจากสภาวะโลกร้อนเข้าสู่สภาวะโลกเดือด (Global Boiling) เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศแล้ว โลกยังเผชิญกับวิกฤตมหากาพย์ความขัดแย้งระหว่างสงครามตะวันออกกลาง ส่งผลให้อุตสาหกรรมทั่วโลกกำลังเดือดร้อนจากการรับมือแรงกดดันครั้งใหญ่ จากการขาดแคลนพลังงาน และหนึ่งในอุตสาหกรรมสำคัญของประเทศไทยอย่าง สิ่งทอและเครื่องแต่งกาย ก็ไม่อาจหลีกเลี่ยงความเปลี่ยนแปลงนี้ได้ อุตสาหกรรมสิ่งทอ ถือเป็นหนึ่งในกลไกหลักของ อุตสาหกรรมสร้างสรรค์ไทย ที่มีบทบาทในการสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ ผ่านการผสานนวัตกรรม การเลือกใช้วัสดุ และการออกแบบ อย่างไรก็ตาม จากภาวะโลกเดือดในปัจจุบัน ได้ส่งผลกระทบโดยตรงต่อทั้งกระบวนการผลิตและพฤติกรรมผู้บริโภคอย่างมีนัยสำคัญ เมื่อ “2 โลกเดือด” เปลี่ยนเกมอุตสาหกรรมสิ่งทอ สถานการณ์รอบด้านที่ทวีความรุนแรงขึ้น ส่งผลให้อุตสาหกรรมต้องเผชิญกับความท้าทายทุกมิติ ได้แก่ วัตถุดิบมีแนวโน้มขาดแคลนและมีความผันผวนสูง ต้นทุนการผลิต โดยเฉพาะพลังงานและทรัพยากรเพิ่มสูงขึ้น ความเสี่ยงจากวิกฤตสงครามที่กระทบต่อห่วงโซ่อุปทาน พฤติกรรมที่เปลี่ยนไปของผู้บริโภค กับการตื่นตัวของกระแสสินค้า “รักษ์โลก” และการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า สิ่งเหล่านี้กำลังผลักดันให้อุตสาหกรรมสิ่งทอและเครื่องแต่งกายต้อง “ปรับตัวครั้งใหญ่” จากรูปแบบการผลิตเดิม สู่แนวทางที่เน้นความยั่งยืนและความรับผิดชอบต่อโลก ทางรอดของอุตสาหกรรม >> จากการผลิต สู่การสร้างคุณค่า การปรับตัวของอุตสาหกรรมสิ่งทอในยุคนี้ จึงต้อง "ลดต้นทุน" ควบคู่ไปกับการ “สร้างคุณค่า” โดยมุ่งเน้นแนวทางสำคัญ ได้แก่ การลดการใช้พลังงานและน้ำในกระบวนการผลิต การเลือกใช้ วัสดุที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม / วัสดุธรรมชาติ การนำของเสียกลับมาใช้ใหม่ ตามแนวคิด เศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) การออกแบบผลิตภัณฑ์ให้มีอายุการใช้งานยาวนาน ตามแนวคิด Slow Fashion และ Sustainable Fashion แนวทางเหล่านี้ไม่เพียงช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม แต่ยังช่วยสร้าง “มูลค่าเพิ่ม” และ “ความแตกต่าง” ให้กับสินค้าไทยในตลาดโลก Thailand Textiles Tag >> เครื่องมือยกระดับสู่ความเชื่อมั่น “Thailand Textiles Tag” หนึ่งในกลไกเชิงนโยบายที่สำคัญของกระทรวงอุตสาหกรรม โดยกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม ที่มุ่งยกระดับและผลักดันอุตสาหกรรมสิ่งทอไทยสู่ความยั่งยืน ด้วยเครื่องหมายรับรองคุณภาพผลิตภัณฑ์สิ่งทอไทย ทั้งในด้านการผลิต มาตรฐาน และความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม อันสะท้อนถึง ความโปร่งใสในกระบวนการผลิตที่สามารถตรวจสอบได้ คุณภาพและความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์ ตามมาตรฐานที่เชื่อถือได้ ความใส่ใจต่อสิ่งแวดล้อม การใช้วัสดุรีไซเคิลและการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า มาตรฐานที่สอดคล้องกับแนวทางการพัฒนาอย่างยั่งยืน Thailand Textiles Tag ยังทำหน้าที่เป็น “สะพานเชื่อม” ระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน โดย กสอ. (DIPROM) ให้การสนับสนุนทั้งด้านองค์ความรู้ การพัฒนาศักยภาพผู้ประกอบการ และการสร้างโอกาสทางการตลาด เพื่อให้ผู้ประกอบการสามารถยกระดับผลิตภัณฑ์ของตนเองสู่มาตรฐานที่ตลาดทั้งในและต่างประเทศยอมรับ พร้อมสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้บริโภค สร้างมูลค่าและโอกาสทางเศรษฐกิจ ให้กับอุตสาหกรรมสิ่งทอไทยในระยะยาว ก้าวต่อไปของอุตสาหกรรมสิ่งทอไทย ภาวะโลกเดือดอาจเป็น “ความท้าทาย” แต่ในขณะเดียวกันก็เป็น “โอกาส” สำคัญในการยกระดับอุตสาหกรรมสิ่งทอไทยให้ก้าวสู่เวทีโลกในฐานะอุตสาหกรรมที่ขับเคลื่อนด้วย นวัตกรรม ความคิดสร้างสรรค์ และความยั่งยืน ผู้ประกอบการที่สามารถปรับตัวได้เร็ว จะเป็นผู้ที่สร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน และเติบโตได้อย่างมั่นคงในอนาคต สนใจยื่นขอ Thailand Textiles Tag www.thailandtextilestag.com thailandtextilestag64@gmail.com 0-2713-5492-9 ต่อ 542, 546 รุ้งประภา ปัญญาพงษ์ นักวิชาการอุตสาหกรรม – ผู้เรียบเรียง กลุ่มพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ (กอ.กส.กสอ.)

The Strategic Craft ปั้นแบรนด์ชุมชนให้สง่างาม ด้วยสมดุลแห่งดีไซน์และกลยุทธ์ที่จับต้องได้ เมื่อนิยามของคำว่า 'Local' ถูกร้อยเรียงขึ้นใหม่ด้วยเทคนิคที่คาดไม่ถึง เบื้องหลังแบรนด์ชุมชนจึงไม่ใช่แค่เรื่องของการอนุรักษ์ แต่คือการ 'ปฏิวัติ' (Revolution) เมื่อการนำวัสดุที่มีเอกลักษณ์ของชุมชนมาเข้ากระบวนการดีไซน์ที่ซับซ้อน เพื่อเจียระไนคุณค่าจากภูมิปัญญาให้มีมูลค่าที่ยั่งยืน เพราะเมื่อเสน่ห์ของชุมชนถูกผนึกเข้ากับนวัตกรรมที่ล้ำสมัย สินค้าชิ้นนั้นจะไม่ใช่แค่ของใช้ แต่มันคือ Asset ที่มีมูลค่าสูง ปฏิเสธไม่ได้ว่าการเริ่มต้นสร้างแบรนด์จากงานฝีมือชุมชนสิ่งที่ยากไม่ใช่แค่การทำให้สินค้าสวยงามเท่านั้น แต่คือการตอบคำถามให้ได้ว่าเราอยู่ ‘ตรงไหน’ ในสายตาลูกค้า บททดสอบแรกๆ ที่ผู้ประกอบการมักตกหลุมพรางคือ ‘การตั้งราคา’ ที่มักจะตั้งราคาตามความรู้สึกหรือแค่ให้คุ้มทุน แต่หัวใจสำคัญคือ ‘การประเมินและการเปรียบเทียบ’ ดังนั้นควรตั้งราคาเท่าไรที่จะทำให้ลูกค้ารู้สึกว่าการเสียเงินครั้งนี้มันคุ้มค่า? คุณมอสส์ ฉัตรแก้ว ศรีสุวรรณ เจ้าของแบรนด์แฟชั่น เครื่องประดับ รองเท้า สุด Chic อย่าง Mosstories และ Former Creative Director จาก BEFORE ALL ELSE แบรนด์แฟชั่นสไตล์ Local Essence เปิดเผยว่า การประเมินระดับของแบรนด์ตัวเองว่าอยู่ใน Level ไหนในสายตาเราและสายตาคนอื่น และเปรียบเทียบแบรนด์ตัวเองกับแบรนด์คู่แข่ง ทั้งในด้าน Design, Story, Quality และ Technique ว่าแบรนด์ของเรานั้นโดดเด่นกว่าคู่แข่งในด้านไหน จะทำให้การให้ตั้งราคาสินค้าและการวาง Position เป็นไปได้อย่างเหมาะสม ในฐานะวิทยากรที่มาให้ความรู้กับผู้ประกอบการวิสาหกิจชุมชนในกิจกรรมต่อยอดธุรกิจเพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชนยุคใหม่ ที่จัดขึ้นโดย กองพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม หากเรามีนวัตกรรมหรือเทคนิคเฉพาะตัวที่คู่แข่งไม่มี นั่นคือโอกาสในการวางตำแหน่งแบรนด์เพื่อดึงดูดกลุ่มเป้าหมายที่มองหาความแตกต่าง ไม่ใช่แค่สินค้าดาษดื่น นอกจากโจทย์สุดหินอย่างการตั้งราคาสินค้าให้เหมาะสมแล้วยังมีปัญหาคลาสสิกอย่าง ‘จำนวนขั้นต่ำในการผลิต’ (MOQ) ที่ผู้ประกอบการส่วนใหญ่มักกังวลว่าต้องผลิตจำนวนมากเพื่อให้ได้ราคาต้นทุนต่ำหรือควรสั่งผลิตในจำนวนเท่าใดกันแน่? แต่ในความเป็นจริงนั้น ขั้นต่ำของเราไม่จำเป็นต้องเท่ากับของคนอื่นก็ได้ คุณมอสส์ ยังกล่าวต่ออีกว่า ในช่วงเริ่มต้นนั้นการมีเงื่อนไข MOQ ที่น้อย จะช่วยเปิดโอกาสให้แบรนด์ได้ Connect กับพาร์ทเนอร์และทดลองตลาดได้หลากหลายขึ้น หรือเราอาจจะเริ่มต้นด้วยการใช้วัสดุที่ผลิตเองได้ หรือเชื่อมต่อกับแหล่งผลิตต้นแบบรายย่อย เพื่อทำสินค้าต้นแบบ (Prototype) ที่ราคาไม่แรงจนเกินไปและสามารถต่อรองราคาได้ จะช่วยให้เราลดความเสี่ยงในการจมทุน การปั้นแบรนด์ชุมชนอาจเริ่มต้นจากก้าวเล็กๆ อย่างการทำต้นแบบไม่กี่ชิ้น หรือการลองผิดลองถูกในตลาดออนไลน์ แต่นั่นคือการบ่มเพาะประสบการณ์ที่ล้ำค่าที่สุด แม้วันนี้จะยังไม่ใช่แบรนด์ที่ทุกคนรู้จัก แต่ทุกการใส่ใจในการผลิตสินค้าที่ทรงคุณค่า และตั้งอยู่บนพื้นฐานการบริหารที่ชาญฉลาด จะเป็นรากฐานที่ส่งให้แบรนด์ของคุณเติบโตอย่างสง่างามในแบบของตัวเอง พิมพ์ชนก วิลาศรี ผู้เขียน ชลนาถ เต็งอินทร์ ผู้เรียบเรียง กลุ่มเชื่อมโยงอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กองพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม

PDPA : ก้าวใหม่ของมาตรฐานการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลในองค์กรยุคดิจิทัล ในยุคที่ "ข้อมูล" เปรียบเสมือนสินทรัพย์ที่มีมูลค่ามหาศาล การบริหารจัดการข้อมูลอย่างถูกต้องและปลอดภัยจึงชี้วัดความเป็นมืออาชีพขององค์กร บทความนี้จะพาทุกท่านไปทำความเข้าใจแก่นแท้ของ PDPA เพื่อให้องค์กรสามารถนำไปปฏิบัติได้อย่างถูกต้องและปลอดภัย ข้อมูลส่วนบุคคลคืออะไร สิ่งแรกที่ต้องทำความเข้าใจคือ ความหมายของ "ข้อมูลส่วนบุคคล" ตามกฎหมาย PDPA ข้อมูลส่วนบุคคลหมายถึง ข้อมูลเกี่ยวกับบุคคลที่ทำให้สามารถระบุตัวบุคคลนั้นได้ ไม่ว่าจะเป็นทางตรงหรือทางอ้อม เช่น ชื่อ-นามสกุล อายุ ที่อยู่ เบอร์โทรศัพท์ รวมถึงหมายเลขไอพี (IP Address) และอีเมลที่ระบุตัวตนได้ นอกจากนี้ กฎหมายยังให้ความสำคัญเป็นพิเศษกับ "ข้อมูลส่วนบุคคลที่อ่อนไหว" (Sensitive Data) เช่น ข้อมูลสุขภาพ ประวัติอาชญากรรม ข้อมูลพันธุกรรม (DNA) ข้อมูลชีวภาพ และพฤติกรรมทางเพศ บทบาทสำคัญ 3 ประการในระบบ PDPA การดำเนินงานภายใต้ PDPA จะเกี่ยวข้องกับบุคคล 3 กลุ่มหลัก ได้แก่ ผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล (Data Controller): ผู้ที่มีอำนาจ "ตัดสินใจ" ว่าจะเก็บรวบรวม ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลอย่างไร ผู้ประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล (Data Processor): ผู้ที่ทำหน้าที่ประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล "ตามคำสั่ง" หรือตามสัญญาที่ทำไว้กับผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล เจ้าของข้อมูลส่วนบุคคล (Data Subject): ตัวบุคคลที่ข้อมูลส่วนบุคคลนั้นระบุไปถึง กรณีศึกษา: เพื่อให้เห็นภาพชัดขึ้น จึงขอยกตัวอย่างกรณีศึกษาที่เคยเกิดขึ้นจริงในองค์กร เมื่อเจ้าหน้าที่ฝ่ายทรัพยากรบุคคล (HR) ของบริษัทแห่งหนึ่ง ได้ส่งเอกสารปรับโครงสร้างเงินเดือนประจำปีให้พนักงานผ่านบุคคลอื่น โดย "ไม่ปิดผนึกซองเอกสาร" เหตุการณ์นี้ส่งผลให้เพื่อนร่วมงานที่ไม่เกี่ยวข้องสามารถเปิดดูข้อมูลเงินเดือนได้ จากกรณีนี้ คณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญพิจารณาว่าบริษัทมีความผิด แม้จะเกิดจากความประมาทเลินเล่อ ไม่ได้ตั้งใจ แต่ก็ถือเป็นการละเมิด PDPA !!บทเรียนที่สำคัญจากเหตุการณ์นี้คือ ข้อมูลเงินเดือนถือเป็นข้อมูลที่มีความละเอียดอ่อน และความประมาทเลินเล่อแม้เพียงเล็กน้อย ก็อาจนำไปสู่ความรับผิดทางกฎหมาย เพราะฉะนั้น PDPA จึงไม่ใช่เพียงข้อบังคับทางกฎหมายที่สร้างภาระให้องค์กร แต่เป็นเครื่องมือสร้าง #ความเชื่อมั่น ให้กับลูกค้าและพนักงาน เพื่อป้องกันข้อผิดพลาด องค์กรควรจัดให้มีมาตรการจัดการเอกสารที่ปลอดภัยทั้งในรูปแบบทางกายภาพและดิจิทัล พร้อมทั้งจัดการอบรมให้ความรู้แก่เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องอย่างสม่ำเสมอ ท้ายที่สุดแล้ว ความตระหนักรู้และการวางระบบที่รัดกุมจะเป็นเกราะป้องกันที่ดีที่สุดสำหรับการดำเนินธุรกิจในยุคดิจิทัล โดยเฉพาะอย่างยิ่ง สำหรับผู้ประกอบการกลุ่ม #อุตสาหกรรมสร้างสรรค์ (Creative Industry) ที่ต้องทำงานบนพื้นฐานแนวความคิดใหม่ร่วมกับผู้อื่น เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดการคัดลอกหรือเลียนแบบ ทั้งรสนิยม ความชอบ และพฤติกรรมของลูกค้า การปฏิบัติตาม PDPA อย่างเคร่งครัดจะกุญแจสำคัญในการ "รักษาฐานข้อมูลลูกค้า” ที่มีค่าที่สุดไว้ เพราะเมื่อลูกค้าสัมผัสได้ถึงความปลอดภัยและความใส่ใจในการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคล ความไว้วางใจ จะเกิดขึ้น ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อภาพลักษณ์แบรนด์และความเป็นมืออาชีพ และส่งต่อความภักดีต่อแบรนด์ในระยะยาว และยังเป็นการยกระดับมาตรฐานธุรกิจให้พร้อมรองรับความร่วมมือหรือการขยายตลาดสู่ระดับสากลในอนาคตอีกด้วย คุณธนพล หงษ์ภู่ นักวิทยาศาสตร์ปฏิบัติการ - ผู้เขียน กลุ่มพัฒนาบุคลากรอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กองพัฒนาอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม